Spring naar inhoud

Opvoeden, gevoelens en gedachten

2 maart 2010

Als je eenmaal kinderen hebt, ben je voortdurend aan het opvoeden. Of je je nu afzijdig houdt, alleen een vraag stelt of actief reageert, je doet altijd iets. Dat gedrag wordt gestuurd door gevoelens en gedachten die razendsnel door je hoofd schieten. Maar alleen je gedrag is zichtbaar. In sommige situaties nemen je gevoelens en de stroom aan gedachten zo hevig toe, dat je je anders gaat gedragen dan je zou willen. Je emoties en opvattingen krijgen dan een nadrukkelijker rol. Logisch, het gaat om de opvoeding van je kinderen en die gaan je aan het hart. Juist die verbondenheid zorgt ervoor dat wat je kinderen overkomt en hoe zij zich gedragen, een sterke invloed op je hebben.

Het verband tussen gevoelens, gedachten en gedrag

Als je weet hoe bij jou gedachten, gevoelens en gedrag elkaar over en weer beïnvloeden, creëer je de mogelijkheid om die samenhang doelgericht te veranderen. Dat is zinvol als je specifiek opvoedingsgedrag of de relatie met je kinderen wilt wijzigen.

Kip zonder kop

Het enige wat we van elkaar zien, is gedrag. Wat er achter het gedrag van onze kinderen schuilgaat, kunnen we hooguit vermoeden. Toch menen we vaak hun denkbeelden, motieven en gevoelens te kennen. Razendsnel interpreteren we het gedrag van onze kinderen en hebben we een oordeel klaar. Dit oordeel beïnvloedt onze reactie. Soms bepalen onze gedachten ons gedrag. In een andere situatie zijn we vooral emotioneel geraakt en wordt ons gedrag door die emotie gestuurd.

Als emotie de overhand krijgt

In allerlei opvoedingssituaties wordt heel wat gedrag louter rationeel of emotioneel aangestuurd. We strooien als ouders met beloningen, dreigen met straffen of negeren onze kinderen zelfs. Als de emotie de overhand krijgt, boet je in aan weloverwogen handelen. Krijgt echter de ratio de overhand, dan kan dat ten koste gaan van de betrokkenheid bij je kind. Allemaal heel begrijpelijk, maar zelden effectief en op den duur soms kwalijk. Opvoeden kan je hoofdbrekens kosten wanneer je kinderen het jou ontzettend lastig maken. Meestal ga je naar mogelijkheden zoeken om je kinderen hun gedrag te laten veranderen. Minder voor de hand liggend, maar heel zinvol is het om eerst te onderzoeken of je eigen gedrag misschien ook verandering behoeft, zodat je het contact met je kind in stand weet te houden. Als je de moed hebt om te onderzoeken wat je zelf anders zou kunnen doen, is het van belang dat je weet hoe bij jou je emoties, gedachten en gedrag elkaar onderling beïnvloeden. Het terzijde schuiven van de emotie is te leren, als je vindt dat de emoties je zo nu en dan te veel beïnvloeden in je opvoedingsaanpak. Onder zelftraining staat een hulpmiddel om meer zicht te krijgen op de wijze waarop de emotie je gedrag beïnvloed en ook de mogelijkheid om daar verandering in te brengen.

Het 3G-model

Je gedrag is maar het topje van de ijsberg, maar het is het enige wat je kinderen van je zien. En andersom geldt natuurlijk hetzelfde.

De ene keer reageren we rationeel en de andere keer meer emotioneel. Daar is niets mis mee, maar als je je als ouder louter emotioneel gedraagt dan leidt dat gemakkelijk tot onbegrip, misvattingen en zelfs ruzie. Hetzelfde geldt voor beheerst en rationeel gedrag. Wie geen gevoel toont, maakt een afstandelijke en koele indruk op kinderen. Daardoor kan het effect van je gedrag heel anders zijn dan je bedoeling was.

Advertenties
No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: