Spring naar inhoud

Zelfvertrouwen balans tussen doorzetten en aanpassen

8 maart 2011

Je zou kunnen veronderstellen dat het begrip zelfvertrouwen altijd al heeft bestaan. Voor sommige mag het een eeuw geleden lijken, maar het begrip zelfvertrouwen deed pas in de jaren 60 haar intrede in de  psychologie. Zelfvertrouwen werd gekoppeld aan succes. Nathaniel Branden definieerde in 1969 zelfvertrouwen als: “De persoonlijke en positieve ervaring om goed om te kunnen gaan met basale veranderingen in het leven”. Branden omschreef zelfvertrouwen als het resultaat van zelfovertuiging (positief gevoel over de eigen capaciteiten) en zelfrespect (gevoel waardevol te zijn). Word je met zelfvertrouwen geboren en is het te ontwikkelen? Er zijn vast aangeboren verschillen, maar er valt zeker wel iets te ontwikkelen aan zelfvertrouwen.

Zelfvertrouwen is zelfbeoordeling

Zoals Branden zelfvertrouwen omschrijft is zelfvertrouwen het resultaat van zelfbeoordeling. Hoe goed kan ik eigenlijk met veranderingen omgaan; hoe goed ben ik in staat problemen te doorgronden en op te lossen? Wat vind ik van mijn eigen kwaliteiten?

Naast het zelfoordeel over je kwaliteiten vraagt zelfvertrouwen de opvatting, dat je werkelijk de overtuiging voelt om je eigen interesse en behoeften te volgen.

Een stevig zelfvertrouwen weerspiegeld enerzijds het vertrouwen het leven aan te kunnen en anderzijds het gevoel een waardevol mens te zijn.

Zelfvertrouwen versterken

Mensen met een gezonde dosis zelfvertrouwen hebben een aantal aspecten gemeen. Wat zij mogelijk van nature hebben is door oefening bij iedereen te versterken. Ik bespreek een paar van die aspecten.

Waarden en principes

Mensen met een gezonde dosis zelfvertrouwen bezitten een samenstel aan waarden en principes, die hun gedrag op een consequente wijze tekent. Maar tegelijkertijd bezitten ze ook het vermogen om die principes en waarden te laten varen als ze niet tot de gewenste resultaten leiden. Dat is mooi, sterke principes en tegelijkertijd het vermogen om die waarden en principes ter discussie te stellen.

Nu heeft iedereen vaste normen en principes die een leidraad voor het gedrag vormen, maar sommige van die principes zijn fnuikend.

Zoals Voortdurende zelfkritiek.

Altijd maar ontevreden met je eigen prestaties, omdat je bijvoorbeeld altijd je eigen prestaties vergelijkt met die van anderen. Op zichzelf is de vergelijking met anderen helemaal niet slecht, als je probeert te leren van dat wat anderen doen om succesvol te zijn, maar om jezelf te kleineren is het waardeloos.

Vertrouwen op het eigen oordeel

Durven te handelen naar het eigen oordeel. Geen sinecure. Uit alle groepsexperimenten waarin mensen een oordeel werd gevraagd, blijkt het doorzetten van een zelfovertuigde mening een bijzonder lastige opgave is. Wat ook uit die onderzoeken blijkt is, dat door de bank genomen het succesvoller is een eigen lijn te volgen dan met de meute mee te lopen. Wat het vertrouwen op het eigen oordeel flink in de weg kan zitten is chronische besluitenloosheid.

Chronische besluitenloosheid

Altijd maar uitstellen van een beslissing, omdat je nog net niet voldoende informatie hebt, is vaak meer een extreme angst om een foutje te maken. Zonder fouten wordt niets beter. Successen leveren veel minder nieuwe informatie dan mislukkingen. Ten slotte is nieuwe informatie het enige waardoor je vooruitgang boekt.

Iedereen moet mij aardig vinden

De grootste boosdoener voor het ontwikkelen van een gezonde dosis van zelfvertrouwen is wel de excessieve neiging om het iedereen altijd maar naar de zin willen maken. Altijd maar meegaand willen zijn en nooit eens definitief iets af te wijzen en ‘nee’ te zeggen, maakt dat je er nooit achter komt wat je zelf wilt. En tegelijkertijd word je voortdurend geconfronteerd met een gevoel van ongenoegen, omdat je eigen behoeften en verlangens telkens ter zijde worden geschoven. Oefen vandaag eens om bij elke vraag die aan je gesteld wordt, een moment stilte te nemen en goed bij jezelf na te gaan of je die vraag werkelijk positief wilt beantwoorden.

Binnenkort meer over Zelfvertrouwen en Perfectionisme, Schuldgevoel, Onderhuidse boosheid, Pessimisme en het fragiele zelfvertrouwen van narcisten.

Creatie van een toekomst visie

Ontsnappen aan het jojo effect

Gevaarlijke woorden

Zelfvertrouwen

Plannen maken en realiseren

‘Multi-tasken’ remedie tegen keuzeangst

Zelfvertrouwen met aandacht

Advertenties
4 reacties leave one →
  1. -JC- permalink
    8 maart 2011 07:56

    Zelfvertrouwen gaat in mijn beleving verder dan alleen: Hoe goed kan ik problemen doorgronden en oplossen. Zelfvertrouwen is ook durven besluiten ze niet op te lossen en ze te laten voor wat het is, of daar waar ze horen.

  2. 10 maart 2011 08:52

    Beste JC,
    Dank voor je reactie. Zeker zelfvertrouwen heeft invloed op durf. Ook de durf om iets te laten zoals het is en niet met een naar schuldgevoel blijven zitten, maar werkelijk in staat zijn iets af te sluiten. Andersom is durf tonen niet perse een teken van zelfvertrouwen. ‘Rücksichtslos’ handelen, dat durf verondersteld, kan bijvoorbeeld ook ingegeven kunnen worden door de behoeften om indruk te maken. Zo kan gedurf gedrag juist samenhangen met een gebrekkig zelfvertrouwen.
    Groet,
    Cees

Trackbacks

  1. Wie is de zondebok « PRESTEER MET PLEZIER
  2. Leer van het verleden, leef in het nu en benut je ervaring voor de toekomst « PRESTEER MET PLEZIER

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: