Spring naar inhoud

Je kunt er zelf niets aan doen

26 maart 2011

De hersenwetenschap is fantastisch. Verbanden, oorzaken, alles lijkt voor eens en voor altijd helder te worden. Je gaat vreemd, maar je bent totaal onschuldig. Het was niet je eigen plan, maar het waren je hersenen. Je was er bij, maar je was tegelijkertijd overgeleverd. De geschiedenis herhaalt zich. “Maar je weet toch, ik kan er niets aan doen”.

Evenals roken, drinken, drug gebruik, altijd maar snaaien of zelfs een moord plegen, je hersens hebben de plannen en jij staat er bij.

De blaaskaak uit de frenologie is terug in een ander jasje.

Behoefte aan een verklaring

Onzekerheid is voor velen een onaangenaam gevoel. Sommige zoeken de onzekerheid het risico juist op, maar dat zijn dan weer thrill seekers. Wat ook weer goed te verklaren is met neurotransmitters en oplichtende hersendelen. Maar goed, voor de meeste van ons is onzekerheid iets dat we willen reduceren. De wetenschap is de ultieme oplossing. Het onderzoek, de controle groep, het placebo experiment, correlatie onderzoek, overal komen de verklaringen uit voort.  De verklaring lijkt te helpen. Maar voor wat eigenlijk.

Een ongelukje

Sorry schat, ik had per ongeluk sex met je best vriend. We konden er niets aan doen, want we hebben allebei nu eenmaal snel oplopend en hoog dopamine niveau of zoiets. En helpt de verklaring? Voor de vreemganger mogelijk, maar voor de bedrogene blijft het slechts een feit. Er zou een pilletje moeten zijn, die de hersenen van de bedrogene wat drogeren, zodat het voorval weinig of geen negatief effect heeft. Gelukkig dat pilletje is er. Een paar weken een antidepressivum slikken en de pieken en dalen zijn van alle emoties zijn afgesneden. Je wordt er wat vlak van, maar de ellende grijpt je minder naar de strot. En als de  vreemganger dat pilletje zou hebben geslikt, was er waarschijnlijk ook geen overspel geweest. Je ziet voor alles een oplossing.

De hersenonderzoeker is God

De hersenonderzoekers doen zich voor als almachtige. Ze weten alles en kunnen alles verklaren. Tenminste achteraf. In feite is de wijze waarop ze zich aan de goegemeente presenteren, niet zo anders dan dat de frenologen deden. ( Frenologie: de theorie die zegt dat de karakter bepaald wordt door de groei van specifieke hersendelen. Zo veronderstelden zij, dat karakter afgeleid kon worden uit de vorm van het hoofd.)

Zo ontstonden de talen- en wiskundeknobbel. Sommige gingen nog iets verder.  De heer Lombroso betrok het hele gelaat bij zijn typologie.  Hij beschreef het Lombroso type (criminele inslag). De Duitse psychiater Kretschmer ging nog iets verder en analyseerde het hele lichaam voor zijn typologie. De leptosoom ( tenger en slungelig), zou een grotere kans lopen op het ontwikkelen van schizofrenie, het atletische type loopt risico  tot het ontwikkelen van epilepsie en ten slotte zou het pyknische type geneigd zijn tot manische depressiviteit.

In middels worden al deze typologieën afgedaan als pseudowetenschap. Hoe lang gaat het duren voordat de hersenwetenschap in die categorie zal worden opgenomen en iedereen zelf weer het heft in eigen handen moet gaan nemen?

De maand April is de maand van de filosofie, met als thema “het echte leven’. Als je niet geheel in lethargie wil vervallen en je eens wil oriënteren op dat wat voor jou het echte leven zou zijn, dan zijn er in het kader van ‘het echte leven’ overal bijeenkomsten die je hersenen op zijn minst kunnen prikkelen.

http://www.filosofiemagazine.nl/00/fm/nl/154_161/artikel/27279/Lezersbijdragen:_Het_echte_leven.html

Wie is de zondebok

Gedachten zijn geen feiten

No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: